Kendi müzik dağıtım şirketinizi kurmak mı istiyorsunuz? Bilmeniz gereken ilk şey şu: bu kolay olmayacak. Yine de LabelGrid gibi hazır bir müzik dağıtım altyapısından yararlanmak, bu hayalinizi gerçeğe dönüştürmenize yardımcı olabilir.
Bu rehberde müzik dağıtım şirketinin ne olduğunu ve sürecin baştan sona nasıl işlediğini anlatacağız: işe nereden başlanır, muhasebe nasıl yürütülür, tanıtım nasıl yapılır ve dahası.
Müzik Dağıtımı Nedir?
En temel haliyle müzik dağıtımı, kaydedilmiş müziği dinleyici kitlesine ulaştırma sürecidir. Bu süreç ücretsiz ya da ücretli müziği, mağazalara yapılan fiziksel dağıtımı ve çevrim içi mağazalara yapılan dijital dağıtımı kapsayabilir.
Müzik dağıtımı eskiden tamamen fiziksel bir sektördü. İnsanlar müziği bir zamanlar plak, CD, kaset ve başka formatlardan dinliyordu. Sonra internet geldi. İnternetin ve mp3’ün ortaya çıkışı, müzik sektörünü baştan aşağı, geri dönüşü olmayacak biçimde değiştirdi.
Fiziksel mecraların hâkim olduğu dönemde plak mağazalarının, bir sanatçının müziğini yeniden satabilmek için haklara ihtiyacı vardı. Bu fiziksel mağazaların, sanatçılara ve plak şirketlerine ödeme yapılmasını güvence altına alan bir sözleşme düzeni vardı.
Bu düzenlemelerin bir kısmı hâlâ geçerli. Yine de dağıtımın büyük bölümü artık çeşitli çevrim içi müzik indirme platformlarına ya da müzik streaming hizmetlerine yapılıyor.
Müzik Dağıtımı Nasıl İşler?
Müzik dağıtımı oldukça basit bir mantıkla işler. Dağıtım şirketleri bir plak şirketiyle ya da benzeri bir kuruluşla anlaşma yapar. Bu anlaşmalar, plak şirketinin müziğini satma hakkını dağıtımcıya verir; dağıtımcı da satılan her üründen bir pay alır.
Genel olarak müzik dağıtımcıları, plak şirketinin kendilerine tamamlanmış ve piyasaya hazır ürünler (örneğin plak ve CD) sunmasını bekler. Bununla birlikte, bazı dağıtımcılar pazarlama ve dağıtım anlaşmaları, yani M&D anlaşmaları da sunar. Bu anlaşmalarda dağıtımcı, ürünün fiziksel maliyetlerini karşılar ve yatırımını ilk satışlardan geri kazanır.
20. yüzyılın büyük bölümünde işler bu şekilde yürüdü. Dağıtım şirketleri, plak şirketleri ile perakendeciler arasındaki aracılardı; yalnızca müzik satan dükkânlar ya da Walmart gibi büyük perakendeciler bu perakendeciler arasındaydı.
Bu anlaşmaların bir kısmı konsinye usulüyleydi, yani perakendeci yalnızca sattığı ürünün bedelini öderdi; başka anlaşmalarda ise perakendeciler doğrudan satın alıyordu.
Tabii ki mp3’ün ve çevrim içi dosya paylaşımının yükselişi dağıtımı temelden değiştirdi. Yüksek hızlı internet ve dijital mp3 çalarlar, içeriğin fiziksel ortama bağlı kalma zorunluluğunu ortadan kaldırdı. Napster gibi siteler, tüketicilerin diledikleri kadar müziği yasa dışı yollarla indirmesine olanak tanıdı. Müzik sektörü tam bir kaosa sürüklendi.
Son birkaç yılda yeni bir model ortaya çıktı. Spotify ve Pandora gibi siteler, müzikseverlere müzik dinlemenin yeni bir yolunu sundu. Bu hizmetler, müziği yeniden gelire dönüştürmelerine olanak tanıdığı için dağıtımcılar ve plak şirketleri açısından sevindirici bir gelişmeydi.
İnsanlar Neden Müzik Dağıtım Şirketi Kurar?
Dağıtım eskiden plak şirketleri ile perakendeciler arasında yapılan bir anlaşmaydı. Ancak müziğin internet üzerinden kolayca paylaşılabilir hale gelmesi, pek çok yeni olanağın önünü açtı.
Fiziksel kopya zorunluluğundan kurtulan sanatçılar, müziklerini dinleyicilere yepyeni yollarla ulaştırabildi. Hatta dijital dağıtım sayesinde sanatçılar müziklerini hiçbir aracı olmadan doğrudan dinleyiciye ulaştırabilir hale geldi.
Bu dönüşümü yaşayan elbette yalnızca müzik değil. Kitaplar, diziler, video oyunları ve filmler gibi her türden içerik artık streaming ya da doğrudan indirme yoluyla “talep üzerine” sunulabiliyor.
Dijital Müzik Dağıtımı Nasıl İşler?
Müzik sektörü dijitalleşme ve korsanlıkla boğuşurken, pek çok kişi bunun sanatçılarla dinleyicilerin etkileşim biçiminde köklü bir değişim getireceğini düşündü.
Teorik olarak bir parçayı dağıtmak, insanların indirebileceği bir parçayı yüklemek kadar kolaydır. Ancak bu, hazır geniş bir hayran kitlesi olan sanatçılar için işe yarasa da, gerçekte o kadar basit değildir.
Dijital müzik dağıtımı, kaydedilmiş ürünleri tüketiciye ulaştıran altyapının hâlâ son derece önemli bir parçası. İşte müzik dağıtımının neden hâlâ vazgeçilmez olduğunu gösteren üç neden.
Dijital Servis Sağlayıcılara Dağıtım
Bandcamp ve Soundcloud gibi doğrudan sanatçıya yönelik platformlar, pek çok sanatçının kitle bulmasına yardımcı oldu. Onlardan önce ise MySpace gibi mecralar, sanatçıların müziğini hayranlarına ulaştırma görevini üstlenmişti.
Bunun gibi platformlar dijital bir dağıtımcı gerektirmez. Müziğinizi yayınlamak, bir hesap açıp parçaları yüklemek kadar kolaydır. Geri kalanı hayranların müziği bir şekilde keşfetmesine kalır.
Ne var ki yaşanan birkaç başarı öyküsüne karşılık, yüz binlerce sanatçı kendini duyuramadı. Üstelik bu kanallar, dijital müzik dinleyenlerin yalnızca küçük bir bölümünü oluşturuyor.
Hayranların müziğe ulaşmak için kullandığı pek çok dijital servis sağlayıcısı var:
- Apple Music
- Amazon Music
- Deezer
- Google Play Music
- Pandora
- Primephonic
- Spotify
- Tidal
- Youtube Music
Sanatçılar bir kitleye ulaşmak istiyorsa, müziklerinin bu platformların birçoğunda yer alması gerekir.
Çoğu dijital servis sağlayıcısı, sanatçıların müziklerini doğrudan yüklemesine izin vermez. Spotify bu olanağı bir yıl boyunca denedi ama Temmuz 2019’da sonlandırdı. Bunun kalite kontrolünden ödemelerin dağıtımına, hatta meta verilerin nasıl girildiğine kadar uzanan birkaç nedeni var.
Telif Gelirleri
Dijital bir müzik şirketinin hâlâ gerekli olmasının bir diğer nedeni de telif gelirleridir. Telif gelirleri, bir parça çalındığında ya da indirildiğinde hak sahibinin elde ettiği paradır.
Streaming hizmetleri açısından sanatçılara doğrudan ödeme yapmak büyük bir iş yükü doğururdu. Dinlenme sayılarını ve ödenecek tutarları takip etmek, doğru muhasebe yazılımıyla görece kolaydır; ancak meta verileri yönetmek ve sürekli banka transferleri yapmak devasa bir uğraş olurdu.
Örneğin tek başına Spotify’da 8 milyon sanatçı var ve platforma günde 60.000 parça ekleniyor. Spotify, LabelGrid’e (müşterilerimiz için) yaklaşık her altı ila on günde bir rapor iletir. LabelGrid de ardından aylık raporlama yapar; DSP’ler ise tüm kazançları ve kalemleri genellikle her ayın bitiminden 30-45 gün sonra raporlar. Sonrasında DSP’ler, DSP’ye bağlı olarak yaklaşık 20-30 gün ya da daha uzun bir süre içinde ödemeleri gönderir. Bunu bir dağıtımcı olmadan yapmayı bir düşünün: çoğu şirketin altından kalkmakta zorlanacağı, inanılmaz boyutta bir idari iş yükü.
Üstelik müzik hak sahipleri, çok çeşitli platformlardan bir dizi küçük ödeme alır.
İşte bu da bir müzik dağıtım şirketinin üstlendiği rollerden biridir. Müziği sanatçılardan alıp insanların dinlediği platformlara taşırlar. Oradan da ödemeleri toplayıp parayı sanatçılara geri ulaştırırlar.
Şarkı yazarlığı ve beste kredileri elbette ayrı bir konudur. Bunların bedeli şu kanallar üzerinden ödenir:
- Yayıncılar
- Kolektif Hak Yönetim Kuruluşları (CMO)
- Meslek Birlikleri (PRO)
Tanıtım
Müziği tanıtmak hiçbir zaman “iyi olan kendini gösterir” kadar basit olmadı. Dinleyicileri sanatçılarla tanıştırmak için her zaman tanıtıma ihtiyaç oldu; ister kasa yanına yerleştirilen plaklarla, ister başka tanıtım mecralarıyla.
Aynı ilke bugün de geçerli. Birçok DSP, sanatçıları kullanıcılarla eşleştirmek için algoritmalar kullansa da, öne çıkarılan içeriğin küratörlüğü hâlâ devam ediyor. Birkaç DSP’nin pazarda bu denli büyük bir paya sahip olduğu düşünülünce, önerilenler arasında en görünür yere yerleşmek bir sanatçının kaderini belirleyebilir.
Peki bir sanatçı, editör ekibini müziğini öne çıkarmaya nasıl ikna eder? Daha önce de söylediğimiz gibi, tek başına Spotify’da milyonlarca sanatçı var. Spotify günde yaklaşık 60.000 parça yayınlıyor. Bir DSP’nin her sanatçıyla tek tek ilgilenmesinin hiçbir yolu yok.
Bir müzik dağıtım şirketi, çoğu zaman bir DSP’nin bu görüşmeleri yapabilmesinin tek yoludur. Tanıtımı yürüten taraf plak şirketi ya da menajerlik şirketi olabilir; ancak çoğu durumda DSP’yle iletişime geçip durumu anlatan kişi dağıtımcıdır.
Kendi Müzik Dağıtım Şirketinizi Nasıl Kurarsınız?
Artık şunları anladığınıza göre:
- Müzik dağıtım şirketinin ne olduğunu
- İnsanların neden müzik dağıtım şirketi kurduğunu
- Dijital müzik dağıtımının nasıl işlediğini
Sıra geldi adım adım bir rehberle kendi müzik dağıtım şirketinizi nasıl kuracağınıza.
Kendi Müzik Dağıtım Şirketinizi Neden Kurmak İstediğinizi Belirleyin
Müzik sektörü genel olarak zorlu ve rekabetin yoğun olduğu bir pazardır. Kâr etmeniz uzun zaman alabilir, hatta hiç kâr edemeyebilirsiniz. Bu yüzden atmanız gereken ilk adım, kendi müzik dağıtım şirketinizi neden kurmak istediğinizi anlamaktır.
İnsanların kendi müzik dağıtım şirketini kurmasının üç temel nedeni var.
- İnandıkları müziği dağıtmak istedikleri için
- Kendi müziklerini dağıtmak istedikleri için
- Zaten bir işleri olduğu ve buna bir müzik dağıtım kolu eklemek istedikleri için
- Para kazanabileceklerini düşündükleri için
Para kazanmak elbette mümkün, ama bu çok emek ister. Dolayısıyla bu işe tutku olmadan girmek pek de iyi bir fikir olmayabilir.
Nedeniniz ne olursa olsun, yapmanız gereken ilk şey bir iş kurmak için bir tür zemin oluşturmaktır. Bu, yerel müzik sahnenizle ilgilenmek ya da sosyal medyada parça paylaşan yeni ve taze sanatçılarla bağ kurmak anlamına gelebilir.
Yeni yetenekleri keşfetmek harika bir başlangıç noktasıdır. Bunun yanında bir müzik organizatörü olmayı da düşünebilirsiniz; böylece konserler düzenleyebilir, sanatçıların kayıt yapmasına yardımcı olabilir ve yetenek çeken bir kanal haline gelebilirsiniz.
Tanıtacağınız bir müzik elinizde olduğunda bir sonraki adıma geçebilirsiniz.
Sektörü İyi Tanıyın
Müzik dağıtmak istiyorsanız müzik sektörünü anlamanız gerekir. Müziği bilmek bir şeydir; ama bir müzik dağıtım şirketini kurmada başarılı olmak istiyorsanız işin ekonomisini, sözleşmeleri ve çeşitli düzenlemeleri kavramak hayati önemdedir.
Bu yüzden güncel eğilimleri yakından izleyin ve işlerin ticari ve ilişkisel düzeyde nasıl yürüdüğünü anlayın.
Bir Dağıtımcı Olarak Neler Yapmanız Gerektiğini Anlayın
Bir müzik dağıtım şirketi kurmak istiyorsanız rolünüzün neleri kapsayacağını tanımlamanız gerekir. Görevlerinizden bazıları şunlar olabilir:
- Dağıtım, lisanslama, yayıncılık ve kayıt sözleşmelerinin müzakeresi
- Kayıt master’larının hazırlanması
- Kayıtların DSP’lere ve mağazalara dağıtılması
- Müşterilerinize ve sanatçılarınıza yapılan ödemelerin yönetilmesi
- Tanıtım kampanyalarının yürütülmesi
Her müzik dağıtım şirketi bu işlerin hepsini yapmasa da, ne tür bir şirket olacağınıza karar vermeniz gerekir. Ayrıca özgün olmanın da zararı olmaz; o halde sunacaklarınızı planlamanın tam zamanı.
En önemlisi sorumlu, güvenilir ve profesyonel davranmaktır. Müşterilerinize ve sanatçılarınıza iyi bakarsanız onları yanınızda tutabilirsiniz.
Pazar Araştırması Yapın
Pazar araştırması her işin vazgeçilmez bir parçasıdır. Önce talep, sonra yatırım. Bir ürünü satmak için kendi paranızı yatırmaya başlamadan önce, gerçekten bir pazar ihtiyacının var olduğunu ortaya koymanız gerekir.
Bunu grup grup, hatta belirli bir tür için yapabilirsiniz. Ayrıca hangi sanatçıların gündem yarattığını ya da kitlelerde karşılık bulduğunu belirlemek için sosyal medya analizlerinden yararlanabilirsiniz.
Sonuçta sanatçı kadronuzu nasıl oluşturacağınız size kalmış. Genele hitap edebilir ya da tek bir türe odaklanabilirsiniz. Çoğu kişi belirli bir tür ya da belirli bir sound’la işe başlar. Bunun iyi bir fikir olmasının pek çok nedeni var:
- Marka oluşturmak daha kolaydır
- Bir topluluk kurabilirsiniz
- İyi bildiğiniz alandır
Zaten çoğu kişi ne tür bir müzik dağıtmak istediğini hâlihazırda bilir; mesele yalnızca ürüne bir kitle olduğunu ve işin sürdürülebilir olduğunu teyit etmektir.
Rakiplerinizi İnceleyin
Bir dağıtım şirketine yönelik genel araştırmanızın bir parçası olarak rakiplerinizi de incelemelisiniz. Horus, AWAL, DistroKid, TuneCore gibi dağıtımcılara bakın ve iş modellerini inceleyin. Web sitelerini gözden geçirin; böylece neye ihtiyacınız olduğunu öğrenirsiniz.
En önemli mesele, web sitenizin kolay gezilebilir olmasıdır. Onu fazla karmaşık yapmayın. Sitenizin hızlı açılmasını, sade ve işlevsel olmasını, ziyaretçiyi yormadan aradığına ulaştırmasını istersiniz.
İnsanların doğrudan sizden satın almasını ister misiniz? Öyleyse bir alışveriş sepeti kurmanız ve PayPal gibi ödeme hizmetlerine bakmanız gerekir.
Ayrıca müzik lisanslama, müzik sektörü için büyük bir gelir kaynağıdır. Bu yüzden bunu da sunmak isteyebileceğiniz bir hizmet olarak değerlendirin. Bu konuya daha sonra döneceğiz.
Hangi Formatı Dağıtacağınıza Karar Verin
Dijital müzik dağıtımının başlıca avantajlarından biri düşük genel giderlerdir. Fiziksel ürünlerin üretimi ya da dağıtımı için ödeme yapmadığınızda maliyetler ciddi biçimde düşer. Yine de bazı sanatçılar ve dinleyiciler hâlâ fiziksel bir ürün istiyor.
Bu nedenle hangi müzik dağıtım alanına hizmet edeceğinize karar vermeniz gerekir. CD ve plak dağıtmayı mı planlıyorsunuz? Yoksa yalnızca dijital dağıtım mı yapmak istersiniz? Belki de ikisinin bir karışımını tercih edersiniz.
Buna karar vermeniz önemli, çünkü bu seçim müzakere etmeniz gereken anlaşmaların türünü büyük ölçüde belirleyecek.
Olası İş Risklerini Belirleyin
Sağlam her iş planı, hayalinizi mahvedebilecek olası tehditlerin farkında olmalıdır. Neyin işe yaradığını bilmek iyidir. Ama asıl işinizi kurtaran, neyin işe yaramadığını bilmektir.
Bu yüzden pazar araştırması ve fizibilite çalışmaları yaparken, başka dağıtım şirketlerini iflasa sürükleyen senaryoları düşünmek için biraz zaman ayırın.
Müzik şirketlerinin başarısız olmasının bazı nedenleri arasında kötü fon yönetimi, pazara uyumsuzluk, rekabet, tükenmişlik ve hatta ekonomik durgunluk sayılabilir. Geçmişteki başarısızlıkları inceleyin ve onlardan ders çıkarmaya çalışın.
Bir İsim Bulun
İsimler önemlidir. Bu yüzden işinizin kim olduğunu ya da dağıtmak istediğiniz müzik türünü yansıtan akılda kalıcı ve dikkat çekici bir isim bulmaya çalışın.
Göz önünde bulundurmanız gereken üç önemli nokta var.
- Özgün ve aramada kolayca bulunabilecek bir kelime ya da ifade olduğundan emin olun.
- Kulağa hoş geldiğinden ve logo olarak yazıldığında iyi göründüğünden emin olun.
- Memnun kaldığınız 2-3 seçenek belirleyin.
Bir Alan Adı Alın
Bir müzik dağıtım şirketi kurmak istiyorsanız çevrim içi bir varlığa ihtiyacınız olacak. Bu, birlikte çalışmak istediğiniz hem sanatçılar hem de DSP’ler için önemli olacaktır. Ayrıca burası, hizmetlerinizi SEO ile tanıtmak için harika bir yer.
O halde GoDaddy.com ya da name.com adresine gidip istediğiniz ismin daha önce alınıp alınmadığını araştırın.
Akılda tutulması gereken bir başka şey de şirket adınızın .com uzantısını almak isteyeceğinizdir. İsim alınmışsa yedek seçeneklerinizi deneyin ya da yaratıcı olun. Ancak ulaştığınız sonuç ilk niyetinizden çok uzaklaşıyorsa, en baştan düşünmeye değer olabilir.
İşinizi Resmileştirin
Çevrim içi bir varlık oluşturduktan sonra işinizi resmen kaydettirmeniz gerekir. Dağıtım şirketinizi ayağa kaldırırken kendi adınızla çalışabilirsiniz; ancak bir işletme adı altında çalışmaya başladığınızda onu yasal olarak tescil ettirmeniz gerekir. Hele de para kazanmaya başladıysanız.
İşletme adınızı tescil ettirmenin bazı avantajları var:
- kişisel sorumluluk koruması
- çeşitli yasal avantajlar
- vergi avantajları.
Tescil süreci ülkeden ülkeye, ilden ile ve bölgeden bölgeye değişeceği için en iyisi, ayrıntılar için yerel resmi makamlarınıza danışmaktır.
Yapmanız gereken bir şey de ne tür bir işletme yapısına sahip olacağınıza karar vermektir. Birkaç seçeneğiniz var:
Şahıs İşletmesi:
Şahıs işletmesi, daha yeni başlıyorsanız ve bu tek kişilik bir girişimse en iyi seçenektir.
Ortaklık:
Müzik dağıtım şirketiniz ortak bir girişimse, ortaklık en uygun yapıdır.
Limited Şirket (LLC):
Limited şirket, yani LLC, daha büyük girişimler için uygun bir seçenektir.
Bir Banka Hesabı Açın
Her bağımsız müzik dağıtımcısının attığı bir adım olmasa da, iş muhasebeye ve vergilere geldiğinde bu size epey zahmetten kurtarır.
İşinizi resmi makamlara kaydettirdiğinizde size bir işletme numarası verilir. Bu numara, bir işletme hesabı açmanıza olanak tanır.
İş ve kişisel finansmanınızı ayrı tutmak çok iyi bir fikirdir. Bunun pek çok haklı gerekçesi var. En önemlisi muhasebenizi ve vergilerinizi epey kolaylaştırır; ikinci olarak da kârlı bir girişim yürütmenizi.
Müzik Yayıncılığını Değerlendirin
Elinizde bir müzik içeriği arşivi varsa, parçaları dizilerde ve filmlerde kullanmak için çeşitli şirketlerle anlaşma yapabilirsiniz. Bir sektör rehberi edinin ya da çeşitli yapımların yapım şirketlerinin adlarını araştırın.
Bir paket hazırlayın ve bu şirketlere lisanslamaya açık müziğiniz olduğunu anlatan bir e-posta gönderin. Her zaman işe yaramaz; ama bir parça bir dizide ya da filmde kullanılırsa, müşterileriniz için ciddi bir gelir yaratabilir. Daha fazla bilgi için müzik senkronizasyonunu araştırın ya da birkaç müzik süpervizörüyle konuşarak müziği görsel içeriğe nasıl yerleştirdiklerini öğrenin. IMDB, müzik süpervizörlerine ulaşmak için iyi bir kaynaktır; herhangi bir filmi araştırmanız yeterli.
Ve şimdi sıra zor kısımda…
İlişki Ağı Kurma
Bir işletme haline geldikten, bir web sitesi edindikten ve dağıtacak müzik elinize geçtikten sonra, bu müziğin gideceği bir yere ihtiyacınız olacak. İşte böylece, müziğinizi barındırmasını istediğiniz mağazalar ve DSP’lerle ilişki ağı kurmanın bitmek bilmeyen ve çoğu zaman çetrefilli işi başlar.
Bu ilişkileri kurmak, müzik dağıtım şirketinizin başarısı için HAYATİ önem taşır. Bu şirketlerin dikkatini çekmenin en iyi yollarından biri, kitle talebini körüklemektir.
Bu yüzden tüketicilere ulaşmak önemli bir adımdır. Bazı gruplar ve plak şirketleri kendi tanıtımını yapar; ama siz de sanatçılarınızı bir kitleyle buluşturmanın yollarını aramalısınız.
Sosyal medya, dinleyicilere ulaşmanın harika bir yoludur. Bunun yanında yerel müzik sahnenizle, radyo istasyonlarıyla, mekânlarla ya da müziğinizi tanıtacağını düşündüğünüz herkesle bağ kurabilirsiniz.
Tanıtım içeriği, ilgi çekmenin bir başka yoludur. Bu yüzden bir e-posta bülteni çıkarmayı ya da web sitenizde, sektör yayınlarında veya çeşitli sitelerde incelemeler ve tanıtımlar yayımlamayı değerlendirin.
Aslında bu adım, elinizdeki müziği daha popüler hale getirmekle ilgili; bu da DSP’leri dağıtımınıza daha açık kılar. Müşterilerinizle konuşup hâlihazırda neler yaptıklarını görün. Belki hizmetlerinize ek bir pazarlama paketi ekleyip markanızı büyütmek için tanıtım uzmanlarıyla çalışabilirsiniz.
Bir Konum Belirleyin
Yatak odanızdan da çalışabilirsiniz; ama en başarılı müzik dağıtım şirketlerinin bir kısmı belirli bir konuma bağlıdır. Bu yüzden hangi müzik sahnesini ya da türü desteklemek istediğinizi düşünün. Umarız çok sayıda sanatçı yetiştiren bir bölgede yaşıyorsunuzdur; ama yaşamıyorsanız da dünyanın sonu değil.
Dijital müzik dağıtım şirketleri internet üzerinden faaliyet gösterebilir. Sosyal medya üzerinden epey tanıtım yapabilir ve yetenekleri keşfedebilirler. Yine de yükselen sanatçıları sahnede canlı görmenin ve onları erkenden yakalamanın yerini hiçbir şey tutmaz.
Ofis kiralamaya gelince, bu gerçekten bütçenize bağlı. Personeliniz varsa ve fiziksel kayıt kopyaları saklıyorsanız, faaliyet göstereceğiniz bir yere ihtiyacınız olacak. Tek kişilik dijital bir operasyonsanız, evinizdeki bir bilgisayar başında çalışarak genel giderlerinizi düşük tutabilirsiniz.
Finansmanı Düşünün
Her iş, bir miktar başlangıç sermayesine ihtiyaç duyar. Küçük ve yalın bir operasyon yürütmek isteseniz bile başlangıç maliyetleri ve giderleri olacaktır. Bu yüzden ilk altı ay ile bir yıl arasında neye ihtiyacınız olacağını hesaplayın ve bir finansman kaynağı bulmaya çalışın.
Buna birkaç farklı şekilde yaklaşabilirsiniz.
- Kişisel birikimlerinizi ya da varlıklarınızı kullanın
- Yatırım ortakları arayın
- Bir banka ya da küçük işletme kredisine başvurun
- Devlet ya da sanat hibelerine başvurun
- Arkadaşlarınızdan ya da ailenizden borç isteyin
Bu seçeneklerin bazıları diğerlerinden daha cazip. Ama ne olursa olsun, birinden iş girişiminizi desteklemesini istiyorsanız sağlam bir iş planınız olduğundan emin olmanız gerekir. Bu plan, daha önce yaptığınız pazar araştırması ve fizibilite çalışmalarını, bunun yanında benzer iş modelleri gibi başka unsurları da içermelidir.
Teknik Gereklilikleri Kavrayın
Herhangi bir iş yürütürken güven hayati bir etkendir. Müzik dağıtım sektöründe ise daha da önemlidir. Fiziksel ya da dijital bir ürün dağıtıyorsanız, DSP’ler ve mağazalar ile sanatçı ya da plak şirketi arasındaki aracı sizsiniz.
Bu nedenle ilgili tüm rakamları takip etmeniz ve sanatçılar ile plak şirketlerinin emeklerinin karşılığını eksiksiz almasını sağlamanız önemlidir. Bundan azı, itibarınıza bir daha toparlanamayacağı bir zarar verir.
Bir işi düzgün yürütmek için kayıtlarınızı ve defterlerinizi güncel tutmanın bir yoluna ihtiyacınız var. Aldığınız fiziksel CD’leri ya da DSP’lerden elde ettiğiniz parayı kaydetmelisiniz. Ayrıca satışlardan ya da dinlenmelerden gelen parayı toplamak için güvenli ve güvenilir bir ödeme yöntemine ve sanatçıların ne alacağını belirleyen net sözleşme koşullarına ihtiyacınız var.
Kurulumunuza bağlı olarak plak şirketleriyle ya da bağımsız sanatçılarla çalışacaksınız. Elbette mümkün olan en iyi düzenleme, büyük bir plak şirketinden dağıtım anlaşması almaktır. Ne var ki bunları almak zor olabilir.
İyi Bir Hizmet Süreci Kurun
Dijital dağıtımın fiziksel dağıtıma göre bir avantajı hız ve doğrudanlıktır. Sanatçılar eserlerini dinleyici kitlesine ulaştırmak istiyorsa, sektör profesyonellerinin yardımına ihtiyaç duyarlar. Bağımsız bir grubun nadiren yaşadığı başarı öykülerine, başarısız olan yüz binlerce grup eşlik eder.
Bir dağıtımcı olarak işinizin bir parçası, sanatçıların eserlerini fonlamasına, duyurmasına, pazarlamasına ve çevrim içi ve çevrim dışı perakendecilere ve diğer DSP’lere dağıtmasına yardımcı olmaktır.
Çevrim içi dağıtım, sanatçıların eserlerini fiziksel ürünlere büyük bir yatırım yapmadan dinleyicilere ulaştırmasına yardımcı olur. Tabii kayıtların yine de fonlanması gerekir. Bu giderlerin büyük bölümünü plak şirketleri karşılar; ama başarılı olmalarını istiyorsanız yardımcı olmanın bir yolunu bulmanız gerekir.
Göz önünde bulundurulması gereken bir başka şey de çevrim içi müzik dağıtım şirketlerinin çoğu zaman bir tür dijital hak yöneticisi gibi davranmasıdır. Sunabileceğiniz diğer hizmetler arasında, dağıtım anlaşmalarınızın yanı sıra pazarlama ve tanıtım da var. Yine de tek seferde tek bir beceriye ya da hizmete hâkim olmaya odaklanmak en iyisidir.
Hukuki ve Ticari Yönleri Değerlendirin
Bir müzik dağıtım şirketi yürütmek bir gönül işidir ve keyifli olmalıdır; ama göz önünde bulundurmanız gereken daha ciddi birkaç yön de var. İşinizi tescil ettirmek gibi hukuki unsurların bir kısmını zaten ele aldık; yine de dikkat edilmesi gereken birkaç nokta daha var.
Fikri Mülkiyetin Korunması
Son birkaç on yıl müzik sektörüne bir şey öğrettiyse, o da korsanlığın satışlara zarar verebileceğidir. Korsanlık birçok açıdan Spotify ve Apple Music gibi DSP devlerinin önünü açtı. Bu hizmetler yasa dışı streaming ve indirmeyle rekabet etmenin bir yolunu buldu ve sanatçılara gelir elde etmeleri için meşru bir yol sundu.
Yine de fikri mülkiyeti korumak hâlâ önemlidir. Yasal koruma olmadan, sanatçınızın müziği serbestçe ve hiçbir yaptırım olmadan kopyalanabilir.
Maalesef yayınlarınızın tamamen korsanlığa kurban gitmesini durdurmak için yapabileceğiniz fazla bir şey yok. Ama bunu daha zor hale getirebilir, böylece bazı kişileri caydırabilirsiniz.
Bu yüzden dağıttığınız tüm müziğin telif hakkını tescil ettirin. Elbette birlikte çalıştığınız pek çok plak şirketi bunu zaten yapacaktır; ama bağımsız sanatçılarla çalışıyorsanız yatırımınızı korumak size düşebilir.
Yapmanız gereken bir başka şey de logonuzu korumaktır. Bu yüzden onu marka olarak tescil ettirin.
Sigorta
Operasyonunuzun büyüklüğüne bağlı olarak göz önünde bulundurmanız gereken bir başka alan da sigortadır.
Personeliniz ve ürünleriniz varsa genel sigorta, sağlık sigortası ve sorumluluk sigortasını değerlendirmeniz gerekir.
Düşünmeniz gereken diğer sigorta türleri arasında işyeri sigortası, işçi tazminat sigortası ve gelir kaybı sigortası yer alır.
İşinize ya da kuruluşunuza uygun poliçeleri bulmak için bir sigorta danışmanıyla görüşün.
Özet
İşte LabelGrid’in müzik dağıtım şirketi kurmaya dair baştan sona rehberi. Belki fark etmişsinizdir: web sitesi kaydından muhasebeye, dijital haklardan sözleşmelere kadar yapılacak çok şey var.
Aslına bakarsanız gereken kurulum o kadar fazla ki, müzik dağıtımcısı olmak pek çok kişiye ürkütücü ya da yıldırıcı gelebilir. Yine de bu süreci çok daha kolay ve yönetilebilir kılmanın bir yolu, dağıtım hizmetinizi başlatmak için LabelGrid’in White-Label altyapısı gibi bir hizmetten yararlanmaktır.
LabelGrid’in başarılı ve kullanımı kolay platformunu kullanabilir, üstelik kendi logonuz ve markanızla özelleştirebilirsiniz. Böylece istikrarlı ve uygun maliyetli bir platforma sahip olursunuz; bu da en iyi yaptığınız işe odaklanmanızı sağlar: harika sanatçılar ve müzik bulmak ve bunları doğru kitleye tanıtmak.
LabelGrid’in CMS’i ve Telif Raporları ve Ekstreleri, kişilerinizi ve müşterilerinizi tek bir yerde toplayarak ticari sorumluluklarınızı güvenilir ve profesyonel biçimde yerine getirmenize yardımcı olur. Ayrıca mevcut platformunuzdaki satış, muhasebe ve dağıtım verilerinizi LabelGrid’in Muhasebe ve Dağıtım çözümleriyle birleştirebilirsiniz.
LabelGrid’in gelişmiş dijital dağıtım araçları, müziğinizi Amazon Music, Beatport, Apple Music gibi önde gelen müzik platformlarına hızlı ve esnek biçimde dağıtmanıza olanak tanır. Ayrıca DSP’lerle yapılan doğrudan müzik anlaşmaları ve küresel gelir yönetimi, dünya genelindeki tüm lisanslarınızdan en yüksek geliri elde etmenize yardımcı olur.
Dağıtımın en önemli parçalarından biri elbette telif gelirlerini toplamaktır. LabelGrid’in çözümü, tamamen şeffaf veriler sunarak muhasebenize yardımcı olur. Faturaları toplayabilir, ödemeleri işleyebilir, telif gelirlerinizi ve ödemelerinizi kolayca takip edip yönetebilirsiniz. Otomatik faturalandırma ve faturaları bölme imkânıyla LabelGrid’in Telif Geliri Paneli, bir dağıtım şirketi yürütmeyi epey kolaylaştırmak için burada.
Bunun yanında LabelGrid’in pazarlama ve tanıtım araçları, basın bültenleri göndermenize ve radyo çalımlarınızı artırmanıza yardımcı olabilir.
Son olarak LabelGrid’in demo yönetim sistemi, gelen tüm demolarınızı almanıza, düzenlemenize, yanıtlamanıza ve paylaşmanıza olanak tanır. Otomatik ya da hazır yanıtlar gibi kullanışlı özellikler, demoları toplu halde ele almanıza yardımcı olur. Üstelik gönderimleri Dropbox ya da Google Drive’a kaydedebilir veya gizli paylaşılabilir bağlantılar oluşturarak demolarınızı en iyi şekilde düzenleyebilirsiniz.
